Loại vắc-xin ngăn ngừa bệnh herpes mới, đầy hứa hẹn tiến gần hơn đến thử nghiệm ở người

Một loại vắc-xin herpes mới, được phát triển bởi các nhà khoa học từ Trường Y Perelman tại Đại học Pennsylvania (Hoa Kỳ), đã đạt được tỷ lệ thành công gần 100% trong thử nghiệm trên động vật. Vắc-xin mới có cách tiếp cận ba hướng, có khả năng ngăn ngừa vi rút nên các nhà nghiên cứu hy vọng trong tương lại sẽ sớm chuyển sang các thử nghiệm hiệu quả và an toàn trên người.

Trong gần một thế kỷ, các nhà khoa học đã nỗ lực phát triển một loại vắc-xin ngăn ngừa hiệu quả bệnh herpes, tuy nhiên, hầu hết các chiến lược sử dụng vắc-xin truyền thống trong phòng chống các dạng vi rút bị bất hoạt và sao chép, đã liên tục thất bại ở các giai đoạn khác nhau. Những tiến bộ gần đây trong miễn dịch tế bào và phân tử trong thập kỷ qua đã dẫn đến sự ra đời của một số loại vắc-xin ngăn ngừa bệnh herpes tiềm năng.

Loại vắc-xin mới nhất được phát triển nhằm mục đích tạo ra khả năng miễn dịch chống lại vi rút herpes mụn rộp loại 2 (HSV-2), một trong những bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến nhất trên thế giới với tỉ lệ từ 10 đến 20% số người mắc bệnh. Hầu hết các đối tượng bị nhiễm HSV-2 đều không biểu hiện triệu chứng cụ thể nên hầu như các trường hợp đều không được chẩn đoán.

Nhiều loại vắc-xin herpes hiện tại hoạt động theo cơ chế ngăn chặn sự xâm nhập của virut vào các tế bào trong cơ thể. Vắc-xin mới kích thích cơ thể sinh bộ ba kháng thể khác nhau, chỉ một trong số đó có khả năng ngăn chặn vi-rút xâm nhập vào tế bào. Hai phân tử khác ngăn chặn hiệu quả các chiến lược lẩn tránh miễn dịch của vi rút herpes.

Trong các thử nghiệm trên động vật, vắc-xin bất hoạt hóa trị ba đã cho thấy kết quả cực kỳ khả quan. Sau một tháng, 63 trong số 64 con chuột được thử nghiệm cho thấy khả năng miễn dịch khử trùng hoàn toàn, nghĩa là chúng không có dấu hiệu mắc bệnh sau khi tiếp xúc với mầm bệnh. 8/10 con chuột lang được thử nghiệm cũng biểu hiện khả năng miễn dịch hoàn toàn, trong khi ở hai con còn lại, dấu hiệu nhiễm trùng không đáng kể.

Các nhà khoa học cho biết nghiên cứu tiếp theo là cần thiết trước khi vắc-xin chuyển sang thử nghiệm trên người, tuy nhiên, những kết quả ban đầu trên động vật được đánh giá là đấy tính hứa hẹn đối với bất kỳ loại vắc-xin ngăn ngừa bệnh herpes đang được bán trên thị trường.

Harvey Friedman, tác giả chính của nghiên cứu cho biết: “Chúng tôi cảm thấy rất vui với hiệu quả đáng kể mà loại vắc-xin của chúng tôi mang lại trên mô hình động vật. Dựa trên những kết quả này, chúng tôi hy vọng rằng trong tương lai có thể áp dụng phương pháp mới trên cơ thể người để kiểm tra cả tính an toàn và hiệu quả của vắc-xin”.

P.K.L (NASATI), theo https://newatlas.com/medical/promising-herpes-vaccine-human-trials/, 9/2019