Sáng ngày 21/8/2025, tại Hà Nội, Tập đoàn Công nghệ CMC chính thức ra mắt Công ty CMC OpenAI (C-OpenAI). Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đã tới dự và phát biểu tại sự kiện.

Toàn cảnh lễ ra mắt Công ty CMC OpenAI

C-OpenAI được xây dựng trên nền tảng 25 công nghệ lõi do CMC nghiên cứu và phát triển, gồm thị giác máy tính, xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP), mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), xử lý giọng nói và hồ dữ liệu (Data Lake House). Toàn bộ hệ thống của C-OpenAI vận hành trên hạ tầng CMC Cloud, bảo đảm chủ quyền dữ liệu Việt Nam. Theo ông Đặng Văn Tú, Tổng giám đốc CMC OpenAI, các công nghệ này đã được thương mại hóa và xuất hiện trên bảng xếp hạng quốc tế. Doanh nghiệp định hướng ứng dụng AI vào nhiều lĩnh vực như trợ lý ảo pháp lý quốc gia, trợ lý công dân, giáo dục, y tế, tài chính - ngân hàng, sản xuất và hành chính công.

Ông Nguyễn Trung Chính, Chủ tịch CMC, cho rằng việc thành lập CMC OpenAI là bước tiến mới của doanh nghiệp. "32 năm trước, chúng tôi khởi đầu với giấc mơ đưa Việt Nam lên bản đồ công nghệ thế giới. Và hôm nay, sự ra mắt công ty CMC OpenAI là bước tiến để cùng đất nước vươn lên trong kỷ nguyên chuyển đổi AI", ông Chính nói. CMC đặt mục tiêu đến năm 2028 trở thành tập đoàn chuyển đổi số và chuyển đổi AI toàn cầu, doanh thu trên một tỷ USD, tăng trưởng trên 20% mỗi năm, với quy mô 10.000 nhân sự, trong đó 40% là nhân lực AI. Đến năm 2030, doanh nghiệp hướng đến top 5 công ty công nghệ số Việt Nam, đủ sức cạnh tranh với các quốc gia tiên tiến.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhận định, CMC-OpenAI là một mô hình doanh nghiệp công nghệ phù hợp với kỷ nguyên phát triển dựa trên tri thức. Một quốc gia phát triển là một quốc gia mà 80% tài sản là tải sản vô hình, là tài sản trí tuệ. Một quốc gia kém phát triển thì tới 80% là tài sản vật chất, tài sản vật lý. Việt Nam chúng ta đã bước vào một giai đoạn mới, giai đoạn phát triển dựa trên tài sản trí tuệ. Bộ KH&CN khuyến khích các doanh nghiệp KHCN được thành lập mới sẽ dựa trên mô hình này, mô hình kết hợp giữa vốn và tri thức, giữa tài sản vật chất và tài sản trí tuệ.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, một đặc điểm rất quan trong của cuộc cách mạng công nghiệp (CMCN) lần thứ tư là sự cân bằng giữa quyền lực của các ông lớn (big tech) sở hữu công nghệ lõi và lợi thế của các nước/doanh nghiệp am hiểu ngữ cảnh/ngôn ngữ/văn hoá địa phương và sở hữu dữ liệu chuyên ngành để làm các ứng dụng chuyên sâu. Đó là những gã khổng lồ bé nhỏ. Thời chuyển đổi số thì công nghệ toàn cầu nhưng dữ liệu địa phương. Các ứng dụng chuyên ngành giúp giải quyết các bài toán quốc gia, phát triển đất nước và còn giúp hoàn thiện công nghệ. Các ứng dụng chuyên ngành quan trọng phải chạy trên hạ tầng AI Việt Nam. Có hạ tầng AI toàn cầu nhưng cũng có những hạ tầng AI quốc gia. Có những platform toàn cầu nhưng cũng có những platform quốc gia. Có những ứng dụng toàn cầu (như ChatGPT) nhưng cũng có vô vàn ứng dụng quốc gia. Sự kết hợp toàn cầu và quốc gia sẽ giúp cho thế giới của chúng ta phát triển bền vững hơn. Đây là cơ hội của những quốc gia đang phát triển như Việt Nam. C-OpenAI là một doanh nghiệp Việt Nam, lợi thế chính là dữ liệu Việt Nam, là những bài toán của Việt Nam. Lợi thế khác là mã nguồn mở AI và lợi thế căn bản nhất chính là con người Việt Nam, trí tuệ Việt Nam cùng sự linh hoạt, thích ứng của văn hoá Việt Nam - vốn là yếu tố cần nhất và quan trọng nhất trong thời đại mà công nghệ đang tạo ra những thay đổi nhanh chóng và có tính đột phá. CMC đặt cược vào AI là một quyết định chiến lược đúng đắn. AI sẽ làm tăng năng suất lao động toàn cầu mỗi năm 1,5% trong hàng chục năm tới, tương đương mức tăng do điện mang lại trong thế kỷ 20. Theo dự đoán của PwC, AI có thể đóng góp khoảng 16 ngàn tỷ USD vào GDP toàn cầu vào năm 2030, lớn hơn GDP của Trung Quốc. Không còn nghi ngờ gì nữa, AI là công nghệ quan trọng nhất của CMCN lần thứ 4.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại sự kiện

Đất nước đang bước vào đại lễ kỷ niệm 80 năm giành độc lập và Quốc khánh 2/9 nhưng chúng ta đã mất đến 50 năm chiến tranh và bị bao vây cấm vận, chỉ có 30 năm hoà bình để xây dựng và kiến thiết đất nước. Chúng ta còn 20 năm nữa để đưa Việt Nam thành nước phát triển có thu nhập cao, sánh vai các cường quốc năm châu như tâm nguyện của Bác Hồ. Để làm được điều đó thì không chỉ là hoà bình, ổn định, là ý chí và quyết tâm cao, là lao động quên mình, mà còn phải là cơ hội do thời cuộc đem lại, đó là cơ hội của một cuộc CMCN mới. Ba cuộc CMCN trước đây, Việt Nam không có cơ hội tận dụng vì đang trong chiến tranh. Nay, đất nước đã hoà bình, là nước thu nhập trung bình cao thì chúng ta phải tận dụng được cơ hội của cuộc CMCN lần thứ tư này với công nghệ chính của nó là AI (AI giống như là động cơ hơi nước của CMCN lần thứ nhất, như điện của CMCN lần hai và như máy tính cá nhân của CMCN lần ba). Tận dụng được để vươn lên, để làm chủ cả công nghệ AI, hạ tầng AI, dữ liệu AI và ứng dụng AI, để hiện thực hoá ước mơ ngàn đời của dân tộc, ước mơ hùng cường, thịnh vượng và hạnh phúc, ước mơ mạnh đến mức không có kẻ thù nào dám đến xâm phạm Việt Nam. Phải có nhiều công ty đầu tư mạnh mẽ cho AI.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định, CMC chọn hướng phát triển AI dựa trên mã nguồn mở cũng là một lựa chọn chiến lược phù hợp. Tương lai của AI sẽ không bị kiểm soát hoàn toàn bởi những đại gia công nghệ, mà sẽ còn bị chi phối bởi cộng đồng mã nguồn mở, bởi các doanh nghiệp phát triển ứng dụng của các quốc gia. Không một công ty nào, không một tập đoàn đa quốc gia nào dù quy mô to đến đâu có thể giải quyết mọi bài toán, đáp ứng mọi nhu cầu thay đổi của các tổ chức, quốc gia. Phát triển công nghệ mở là chìa khoá khai mở sức sáng tạo của toàn dân, từ đó mà giá rẻ đi, nhiều người tiếp cận hơn để giải quyết các bài toán kinh tế xã hội của mỗi quốc gia. Công nghệ thông tin, công nghệ số đã, đang và sẽ thâm nhập sâu vào mọi ngõ ngách của đời sống xã hội, sẽ trở thành “không khí thở” của chúng ta. Cách để đạt được điều đó là công nghệ mở. Công nghệ mở không chỉ là mã nguồn mở, mà còn là kiến trúc mở và chuẩn mở. Đi cùng công nghệ mở là văn hoá mở. Tất cả chúng ta sẽ cùng đóng góp phát triển công nghệ, cùng chia sẻ sử dụng công nghệ. Vì thế mà giá công nghệ sẽ rẻ đi.

Công nghệ thông tin, công nghệ số đã trở thành nền tảng của kinh tế - xã hội. Cuộc di chuyển vĩ đại nhất trong lịch sử nhân loại là cuộc di chuyển từ thế giới thực sang thế giới số. Nhưng tất cả các quốc gia đều lo lắng về an ninh mạng. Niềm tin sẽ trở thành yếu tố quyết định cho sự thành công của cuộc di chuyển này. Các quốc gia chỉ có thể có niềm tin này khi công nghệ họ sử dụng là công nghệ mở. Công nghệ mở là để các quốc gia có thể làm chủ công nghệ mà mình sử dụng. Không còn như trước đây, chúng ta mua một "Black Box" từ một quốc gia khác và phó mặc số phận của quốc gia mình cho một quốc gia khác. Hiện nay, nhiều quốc gia đã tuyên bố chỉ mua công nghệ khi công nghệ là mở, nhất là khi các công nghệ đó dùng để xây dựng các hạ tầng nền tảng quốc gia như 5G, AI.

Bộ trưởng nhấn mạnh, sự sáng tạo vĩ đại nhất là sự sáng tạo của toàn dân. Chính sự sáng tạo này mới có thể giải quyết các vấn đề, các bài toán của từng cá nhân, từng tổ chức nhỏ và của từng quốc gia. Không ai có thể hiểu bài toán, vấn đề của mình hơn chính mình. Vì thế, chúng ta sẽ là người tốt nhất để giải bài toán của mình. Sự sáng tạo toàn dân chỉ có thể xảy ra khi công nghệ là mở. Công nghệ mở sẽ khai phóng năng lực sáng tạo của mỗi cá nhân. Mỗi người đứng trên vai những người khác để phát triển, từ đó tạo ra một mặt bằng cao hơn cho những người khác.

Về tầm quan trọng của dữ liệu, Bộ trưởng cho rằng dữ liệu là “dầu mỏ”. Trong tương lai, hầu hết các giá trị sẽ được tạo ra từ dữ liệu. Càng nhiều dữ liệu, nhất là càng nhiều loại dữ liệu khác nhau thì cơ hội tạo ra giá trị mới càng lớn. Người có dữ liệu và người tạo ra giá trị mới từ dữ liệu đó trong nhiều trường hợp không phải là một. Bởi vậy, việc mở dữ liệu và dữ liệu mở là quyết định trong việc tạo ra giá trị mới cho người dân, cho đất nước.

Bộ trưởng kết luận, với một nước đi sau như Việt Nam, chúng ta muốn đi trước thì phải đứng trên vai những người khác. Việc lựa chọn phát triển công nghệ mở, lựa chọn phát triển phần mềm nguồn mở, lựa chọn mở dữ liệu để các cá nhân, doanh nghiệp tham gia sáng tạo giá trị mới là định hướng của chúng ta. Với định hướng này, Việt Nam sẽ phát triển thành quốc gia công nghệ, dựa trên và thừa hưởng tri thức nhân loại nhưng cũng đóng góp cho tri thức nhân loại. Việt Nam cam kết phát triển và làm chủ công nghệ số dựa trên chuẩn mở, mã nguồn mở. Không chỉ là cam kết mà đây còn là chiến lược của chúng ta: Mở để phát triển và làm chủ công nghệ Việt Nam, để Make in Vietnam. Không chỉ là chiến lược mà đây còn là chương trình hành động của chúng ta. Cơ quan nhà nước hãy hành động để xây dựng chính sách, chiến lược. Doanh nghiệp hãy hành động để phát triển các nền tảng. Các cơ sở đào tạo hãy hành động để nuôi dưỡng và phát triển cộng đồng mở.

A.T (tổng hợp)