Sáng 11/8/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Australia Anthony Albanese tiến hành hội đàm và gặp gỡ báo chí. Tại hội đàm, hai bên trao đổi sâu rộng về các phương hướng lớn nhằm đưa quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Australia ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Australia Anthony Albanese gặp gỡ báo chí sau hội đàm ngày 11/8

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết hai nước sẽ thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa hợp tác trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, công nghệ số, an ninh mạng, công nghệ xanh và các công nghệ mới nổi. Hai bên đồng thời tăng cường hợp tác giáo dục - đào tạo và giao lưu nhân dân, hỗ trợ nâng cao năng lực tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Việt Nam đã có nghị quyết xác định những nền tảng để xây dựng và phát triển thành quốc gia biển mạnh. Việt Nam rất coi trọng và mong muốn tăng cường hợp tác với Australia - một cường quốc biển. Hai bên cũng nhất trí tăng cường phối hợp, ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn đa phương; phối hợp lập trường trong những vấn đề cùng quan tâm; khuyến khích Australia tăng cường kết nối với ASEAN, củng cố vai trò trung tâm của ASEAN và hỗ trợ tiểu vùng Mekong xây dựng nền kinh tế xanh, phát triển bền vững.

Thủ tướng Anthony Albanese khẳng định Việt Nam là một trong những nền kinh tế phát triển nhanh chóng nhất khu vực. Những thành tựu của Việt Nam đang tạo ra nhiều cơ hội để thúc đẩy quan hệ hợp tác song phương ngày càng phát triển mạnh mẽ. Theo Thủ tướng Albanese, hai bên đã trao đổi và thống nhất tăng cường hợp tác, làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện; nâng cao sức chống chịu, khả năng thích ứng và phục hồi của nền kinh tế hai nước. Hai bên sẽ tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, hàng hải, an ninh biên giới, kinh tế số, nông nghiệp, năng lượng, khai khoáng, công nghệ, khoa học và đổi mới sáng tạo.

Thủ tướng Australia nhấn mạnh, hai nước còn nhiều cơ hội để gia tăng giá trị thương mại và thúc đẩy hơn nữa quan hệ kinh tế. Hợp tác giáo dục tiếp tục là một trong những trụ cột quan trọng của quan hệ song phương. Các tuyến đường bay mới cũng được kỳ vọng thúc đẩy giao thương và tăng cường kết nối nhân dân hai nước.

Australia là một trong những đối tác song phương cung cấp ODA không hoàn lại lớn nhất cho Việt Nam. Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao, Australia đã hỗ trợ Việt Nam tổng cộng hơn 3 tỷ AUD, tương đương khoảng 47.000 tỷ đồng. Trong quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện, khoa học, công nghệ và giáo dục đang nổi lên mạnh mẽ, trở thành những động lực phát triển mới, góp phần thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và Australia ngày càng sâu rộng.

Hợp tác xây dựng hệ sinh thái AI chung và Quỹ nghiên cứu thúc đẩy "AI có chủ quyền"

Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Australia, ngày 11/8/2026, Bộ trưởng Bộ KH&CN Vũ Hải Quân đã có cuộc làm việc song phương với Thượng nghị sĩ Tim Ayres, Bộ trưởng Bộ Công nghiệp, Khoa học và Tài nguyên Australia (DISR). Buổi làm việc tập trung thảo luận các định hướng chiến lược nhằm thúc đẩy hợp tác sâu rộng về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế số và trí tuệ nhân tạo (AI) giữa hai quốc gia.

Quang cảnh buổi làm việc

Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Vũ Hải Quân chia sẻ về các định hướng phát triển mới của Việt Nam, trong đó khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là đột phá chiến lược, động lực quan trọng nhất để duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế bền vững.

Trên nền tảng quan hệ hợp tác tốt đẹp và Tuyên bố chung vừa được Lãnh đạo cấp cao hai nước ký kết, Bộ trưởng Vũ Hải Quân đề xuất các định hướng hợp tác trọng tâm với DISR: Thứ nhất, xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu chung. Thứ hai, thành lập Quỹ Nghiên cứu chung Việt Nam – Australia. Thứ ba, hợp tác về công nghệ biển và phát triển bền vững. Thứ tư, duy trì Diễn đàn Tech Connect thường niên.

Chia sẻ về định hướng chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo, Bộ trưởng Vũ Hải Quân nhấn mạnh Việt Nam kiên định mục tiêu xây dựng "AI có chủ quyền" (Sovereign AI), phát triển đồng bộ trên 3 trụ cột: hạ tầng, dữ liệu và nhân tài công nghệ, đồng thời áp dụng cách tiếp cận linh hoạt, thực tiễn trong xây dựng khung pháp lý về AI.

Đồng tình cao với các định hướng và đề xuất từ phía Việt Nam, Bộ trưởng Tim Ayres khẳng định Australia và Việt Nam có nhiều ưu tiên chiến lược tương đồng và bổ trợ chặt chẽ cho nhau. Bộ trưởng Tim Ayres nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực nghiên cứu tại các trường đại học, gắn kết đào tạo với làm chủ công nghệ và chuyển giao tri thức. Đánh giá về định hướng tương lai, Bộ trưởng Tim Ayres khẳng định hai bên sẽ phối hợp xác định các lĩnh vực hợp tác trọng điểm có sức lan tỏa lớn để ưu tiên nguồn lực thực hiện.

Đưa hợp tác khoa học, công nghệ Việt Nam - Australia từ "chuyển giao" sang "cùng nghiên cứu, cùng phát triển"

Sáng 10/8/2026, tại Diễn đàn Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, đầu tư, giáo dục đào tạo Việt Nam - Australia (Tech Connect VietNam - Australia 2026), Bộ trưởng Vũ Hải Quân nhấn mạnh vai trò ngày càng quan trọng của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số (KHCN,ĐMST&CĐS) và giáo dục trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Australia.

Bộ trưởng cùng đại diện một số doanh nghiệp, viện, trường có sản phẩm trưng bày tại Tech Connect VietNam - Australia 2026

Theo Bộ trưởng, hai nước đã xây dựng được nền tảng hợp tác vững mạnh trong KHCN,ĐMST và giáo dục. Trong đó, chương trình Aus4Innovation với cam kết 10 năm, giai đoạn 2018-2028, đã trở thành cầu nối giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Cùng với đó, Trung tâm Công nghệ Chiến lược Australia - Việt Nam đang mở rộng phạm vi nghiên cứu từ 5G/6G sang các lĩnh vực AI, bán dẫn, an ninh mạng và công nghệ lượng tử. Trong năm 2026, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã phê duyệt Chương trình hợp tác nghiên cứu, tập trung vào công nghệ chiến lược giai đoạn 2026-2028.

Ba chuyển dịch trong hợp tác khoa học, công nghệ

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho rằng,  giai đoạn mới cần có ba chuyển dịch quan trọng: từ trao đổi kinh nghiệm sang cùng xác định và giải quyết các bài toán phát triển lớn của hai nước; từ chuyển giao công nghệ sang cùng nghiên cứu, đồng tài trợ và tạo ra tài sản trí tuệ, sản phẩm mới; từ các dự án riêng lẻ sang xây dựng một hệ sinh thái hợp tác lâu dài.

Trên tinh thần đó, Bộ trưởng Vũ Hải Quân đề xuất ba hướng hợp tác trọng tâm: Thứ nhất, cùng nghiên cứu, phát triển công nghệ chiến lược, đặt doanh nghiệp vào trung tâm của chuỗi đổi mới sáng tạo. Thứ hai, đẩy mạnh hợp tác kinh tế số và chuyển đổi số, gắn với thúc đẩy thương mại hóa và kết nối thị trường cho doanh nghiệp. Thứ ba, cùng đầu tư cho con người và năng lực nghiên cứu lâu dài.

Việt Nam và Australia có nền tảng thuận lợi về giáo dục và kết nối con người. Australia có các trường đại học, tổ chức nghiên cứu mạnh; trong khi Việt Nam có lực lượng kỹ sư trẻ, doanh nghiệp công nghệ phát triển nhanh và cộng đồng trí thức người Việt đông đảo tại Australia. Trên cơ sở đó, hai bên có thể phát triển các nhóm nghiên cứu chung, phòng thí nghiệm chung và các chương trình để nhà khoa học cùng làm việc trực tiếp với doanh nghiệp.

Đồng tài trợ các dự án nghiên cứu, hướng tới chuyển hợp tác từ giáo dục sang nghiên cứu và đổi mới sáng tạo

Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân đã đưa ra đề xuất  đồng tài trợ các dự án nghiên cứu, hướng tới chuyển hợp tác từ giáo dục sang nghiên cứu và đổi mới sáng tạo tại cuộc gặp với GS Andrew Parfitt, Hiệu trưởng kiêm Chủ tịch Đại học Công nghệ Sydney (UTS), bên lề diễn đàn TechConnect tại Sydney ngày 10/8.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cùng và GS Andrew Parfitt

Theo Bộ trưởng, hợp tác giữa các đơn vị tại Việt Nam và các trường tại Australia trong nhiều thập kỷ qua chủ yếu tập trung vào giáo dục. Hai bên cần mở rộng sang hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, với các chương trình có sự tham gia của trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Đây là sự chuyển dịch lớn, từ chỉ tập trung vào đào tạo sang thúc đẩy cả nghiên cứu và đổi mới sáng tạo. Bộ trưởng Vũ Hải Quân đề nghị trong năm 2026, hai bên đồng tài trợ hai dự án. Nếu thống nhất, hai bên có thể công bố hợp tác vào tháng 10, khi GS Andrew Parfitt dự kiến sang Việt Nam.

Đồng ý với hướng hợp tác được đề xuất, GS Andrew Parfitt cho biết trường có kinh nghiệm triển khai các dự án nghiên cứu với nhiều đối tác cùng lúc và sẵn sàng phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ cũng như các trường đại học Việt Nam.

Mời nhân tài Việt Nam tại Australia cùng phát triển công nghệ chiến lược

Phát biểu với các sinh viên, nhà khoa học Việt Nam đang học tập và làm việc tại Australia, Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết, Việt Nam đang triển khai chính sách thu hút nhân tài để nghiên cứu, làm chủ công nghệ chiến lược. Theo Bộ trưởng, chính sách về thu nhập đã được xây dựng trên cơ sở tham chiếu thu nhập của Viện A-Star, Singapore. Cùng với đó, danh mục trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm quốc gia và phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia đã được ban hành; các trường đại học, viện nghiên cứu cũng đã mở cửa. Bộ trưởng kêu gọi các sinh viên, nhà khoa học Việt Nam tại Australia có thể trở về hoặc hợp tác với các nhóm nghiên cứu trong nước để cùng phát triển công nghệ chiến lược.

7 ký kết thúc đẩy hợp tác khoa học công nghệ Việt Nam - Australia

Các biên bản ghi nhớ (MOU) được trao giữa các bên tại sự kiện Việt Nam - Australia Tech Connect, ngày 10/8 tại Sydney. Trong số các lĩnh vực được trao lần này, khoa học và công nghệ là một trong những lĩnh vực nổi bật, với bảy biên bản ghi nhớ giữa các viện, trường, doanh nghiệp và cơ quan quản lý, theo thông tin từ Vụ Hợp tác Quốc tế, Bộ Khoa học và Công nghệ.

P.T (tổng hợp)