Sản lượng dệt may toàn cầu đang tăng mạnh, vượt hơn 100 triệu tấn mỗi năm, gấp đôi so với năm 2000. Điều này khiến nhu cầu tái chế bền vững các sản phẩm dệt may trở nên cấp bách, đặc biệt với các loại vải sợi pha như vải coton–polyester. Vì thế, nhóm nghiên cứu tại Viện Công nghệ Vienna (TU Wien) ở Áo đã phát triển một phương pháp mới, đơn giản và hiệu quả, sử dụng hai chất không độc hại gồm menthol và axit benzoic để tách và tái chế hoàn toàn các loại vải sợi pha. Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí Waste Management.

Điểm đáng chú ý của phương pháp này là menthol và axit benzoic đều ở dạng rắn trong điều kiện nhiệt độ phòng, nhưng khi kết hợp, chúng tạo thành dung môi eutectic sâu (DES) dạng lỏng. Đây là dung môi dễ điều chế, an toàn và hòa tan mạnh. Khi dung môi được làm nóng đến mức 216°C, nó sẽ kích hoạt cơ chế tách sợi đặc biệt, trong đó polyester hòa tan hoàn toàn, còn coton giữ nguyên cấu trúc. Chỉ trong 5 phút, hai thành phần được tách rời: coton được rửa, sấy khô và tái sử dụng, còn polyester kết tủa khi làm nguội, sẽ tiếp tục được thu hồi.

Hiệu suất thu hồi đạt 100% đối với coton và 97% đối với polyester, cao hơn đáng kể so với các kỹ thuật hiện nay. Ưu điểm của quy trình này là không phá vỡ cấu trúc polymer: coton vẫn giữ độ bền và có thể kéo sợi lại, còn polyester duy trì nguyên vẹn chuỗi polymer và nhiệt độ nóng chảy. Điều này khác với các phương pháp tái chế thông thường phân tách polyester thành các mảnh nhỏ hơn, làm giảm chất lượng vật liệu.

Phương pháp mới đã được kiểm chứng ở quy mô phòng thí nghiệm. Cả coton và polyester tái chế đều phù hợp cho nhiều ứng dụng như sản xuất sợi và vải không dệt. Tuy nhiên, quy trình tái chế vải sợi pha đòi hỏi nhiệt độ cao lên đến 216°C, là thách thức về tiêu thụ năng lượng. Nhóm nghiên cứu đang tiếp tục tìm cách giảm năng lượng đầu vào và tin rằng kỹ thuật này có tiềm năng mở rộng sản xuất công nghiệp trong tương lai.