Sáng ngày 30/01/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) phối hợp với Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị sơ kết thực hiện Chương trình phối hợp hoạt động KH&CN giai đoạn 2021-2025, đồng thời thống nhất phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026-2030. Thông qua chương trình phối hợp, các đơn vị trong Quân đội từng bước làm chủ thiết kế, công nghệ nền tảng và công nghệ lõi để chế tạo nhiều chủng loại vũ khí công nghệ cao, cùng các loại vật tư phục vụ sửa chữa, bảo đảm kỹ thuật cho vũ khí, trang bị kỹ thuật (VKTBKT) của các quân, binh chủng.

 

Quang cảnh Hội nghị

Trong giai đoạn 2021-2025, Chương trình phối hợp hoạt động KH&CN giữa hai Bộ được triển khai toàn diện, thống nhất; sự gắn kết trong xây dựng và thực hiện các nhiệm vụ KH&CN cấp quốc gia và cấp Bộ Quốc phòng ngày càng chặt chẽ, đáp ứng tốt mục tiêu, yêu cầu nhiệm vụ đã đề ra. Nhiều chương trình, đề án KH&CN trọng điểm được triển khai đồng bộ, tích cực, trong đó một số chương trình, đề án đã hoàn thành và được tổng kết.

Thông qua việc triển khai các chương trình, dự án, đề án, đề tài và nhiệm vụ KH&CN, các đơn vị trong quân đội đã làm chủ thiết kế, công nghệ nền, công nghệ lõi để chế tạo nhiều chủng loại vũ khí công nghệ cao, cũng như các loại vật tư phục vụ sửa chữa, bảo đảm cho vũ khí, trang bị kỹ thuật của các quân, binh chủng. Hàng nghìn bài báo và công trình khoa học đã được công bố trên các tạp chí, hội nghị khoa học trong nước và quốc tế; hàng trăm tiến sĩ, thạc sĩ được đào tạo; hàng trăm sáng chế, giải pháp hữu ích đã được đăng ký và cấp bằng độc quyền sáng chế. 

Những kết quả này góp phần khẳng định năng lực của đội ngũ cán bộ KH&CN trong quân đội, đồng thời mở rộng cơ hội trao đổi, hợp tác với các đối tác có thế mạnh về KH&CN trên thế giới.

Hoạt động hợp tác KH&CN, phối hợp với các tổ chức KH&CN ngoài quân đội và huy động nguồn lực KH&CN phục vụ nhiệm vụ quân sự, quốc phòng tiếp tục được duy trì và phát triển. Công tác nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ được chú trọng; một số kết quả nghiên cứu của các đơn vị ngoài quân đội đã được chuyển giao phục vụ nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, trong khi một số kết quả nghiên cứu của Bộ Quốc phòng được chuyển giao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. 

Cùng với đó, cơ chế quản lý và hoạt động KH&CN trong quân đội tiếp tục được đổi mới. Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật từng bước được hoàn thiện, đồng bộ theo quy định của Nhà nước, phù hợp với đặc thù quân sự, quốc phòng. 

Các cơ quan, đơn vị của hai Bộ, đặc biệt là hai cơ quan thường trực đã quán triệt sâu sắc và phối hợp nhịp nhàng trong tổ chức triển khai kế hoạch, thực hiện ý kiến chỉ đạo và kết luận của lãnh đạo hai Bộ hằng năm một cách toàn diện, đồng bộ, chặt chẽ và hiệu quả.

Trong khoa học kỹ thuật và công nghệ quân sự, việc triển khai đồng bộ giữa nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu nền với nghiên cứu ứng dụng được xác định là nền tảng để tạo ra các sản phẩm có tính tích hợp liên ngành, đáp ứng yêu cầu phát triển vũ khí, trang bị công nghệ cao và nhiệm vụ chuyển đổi số.

Về nhân lực, đội ngũ cán bộ khoa học quân đội tiếp tục phát triển cả về số lượng và chất lượng, với hơn một vạn cán bộ trình độ thạc sĩ, tiến sĩ, phó giáo sư, giáo sư; đồng thời hình thành các nhóm nghiên cứu chuyên sâu tại các học viện, nhà trường, viện nghiên cứu.

Trên phương diện công bố khoa học và sở hữu trí tuệ, giai đoạn này ghi nhận 1.732 công trình, bài báo khoa học đăng trên các tạp chí quốc tế có uy tín; 341 sáng chế, giải pháp hữu ích được công nhận trong nước và nước ngoài; nhiều công trình tham dự và đạt 24 giải thưởng VIFOTEC. Trong đó, Viettel có 570 đơn đăng ký sáng chế tại Việt Nam, 108 đơn đăng ký sáng chế tại Mỹ, được cấp 270 sáng chế tại Việt Nam và 44 sáng chế tại Mỹ; Học viện KTQS có 18 đơn đăng ký sáng chế, được cấp 7 sáng chế tại Việt Nam.

Đáng chú ý, công tác đầu tư hạ tầng nghiên cứu được tăng cường. Năm 2025, Bộ KH&CN phối hợp, hỗ trợ Bộ Quốc phòng trình Chính phủ thông qua Đề án "Xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao" và ngày 16/01/2026 đã khởi công xây dựng nhà máy tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc.

 

Thứ trưởng Thường trực Bộ KH&CN Vũ Hải Quân phát biểu tại Hội nghị

Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Thưởng trực Bộ KH&CN Vũ Hải Quân cho rằng, thúc đẩy nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược như UAV, chip bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), các ứng dụng y tế, phục vụ đồng thời cho lĩnh vực quân sự và dân sự sẽ phục vụ đắc lực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước.

Tại Hội nghị, lãnh đạo Bộ Quốc phòng và Bộ KH&CN đánh giá cao kết quả hợp tác giữa hai Bộ; trao đổi, thống nhất các nội dung, biện pháp phối hợp nhằm tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả kế hoạch hoạt động KH&CN của Bộ Quốc phòng. Qua đó, góp phần xây dựng Quân đội chính quy, hiện đại, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu; đồng thời tăng cường trình độ, tiềm lực KH&CN quốc gia, phát triển công nghiệp quốc phòng theo hướng hiện đại.

Trong thời gian tới, hai Bộ tập trung phối hợp nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về KH&CN và đổi mới sáng tạo; xây dựng các chính sách, quy định đặc thù đối với nghiên cứu, phát triển công nghệ chiến lược trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng và các sản phẩm VKTBKT có ý nghĩa chiến lược. Đồng thời, chú trọng các chính sách và giải pháp mạnh mẽ nhằm đào tạo, thu hút nhân lực chất lượng cao trong và ngoài nước; báo cáo Chính phủ ban hành danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng.

Song song, việc bảo đảm ngân sách cho các nhiệm vụ KH&CN và đổi mới sáng tạo tiếp tục được nhấn mạnh, cùng với định hướng nghiên cứu làm chủ và phát triển công nghệ nền tảng phục vụ chuyển đổi số. 

Hai Bộ cũng thống nhất tăng cường đầu tư xây dựng các phòng thí nghiệm hiện đại, hướng tới đạt trình độ ngang tầm khu vực và thế giới, phục vụ nghiên cứu vũ khí công nghệ cao; đồng thời thúc đẩy hợp tác KH&CN và đổi mới sáng tạo giữa các tổ chức trong và ngoài quân đội để mở rộng năng lực, chia sẻ nguồn lực và tăng tốc thương mại hóa các kết quả.

A.T (tổng hợp)