Sáng ngày 16/7/2025, Cục Thông tin, Thống kê (Bộ Khoa học và Công nghệ) và Tổ chức Nghiên cứu khoa học và công nghiệp khối thịnh vượng chung (CSIRO, Ôxtrâylia) đồng tổ chức Chương trình tập huấn “Vận hành chính sách đổi mới: Thiết kế và đánh giá tác động chính sách”. Chương trình diễn ra trong 02 ngày, từ 16 đến 17/7/2025, nhằm nâng cao năng lực hoạch định chính sách trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (KHCN&ĐMST) tại Việt Nam.

Ông Nguyễn Đức Hoàng, Phó Cục trưởng Cục Thông tin, Thống kê phát biểu tại Chương trình

Tham dự buổi lễ, về phía Cục Thông tin, Thống kê có ông Nguyễn Đức Hoàng, Phó Cục trưởng. Đội ngũ chuyên gia bao gồm ông Nguyễn Võ Hưng (chuyên gia về ĐMST); ông Andy Hall, bà Nguyễn Hương Thảo (chuyên gia cấp cao từ CSIRO), cùng với ông Michaela Cosjin, bà Phạm Thu Hiền và bà Võ Lan Phương (các chuyên gia về đánh giá tác động RIA đến từ Công ty Tư vấn Chính sách Vriens&Partners). Ngoài ra, Chương trình cũng có sự tham gia của các đại diện và các chuyên gia từ các cơ quan, đơn vị như Cục Thủy sản và Kiểm ngư (Bộ Nông nghiệp và Môi trường); Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới (Viện Hàn lâm Khoa học và Xã hội Việt Nam); Trung tâm ĐMST quốc gia (Bộ Tài Chính); Trường Đại học Quốc gia Hà Nội; Cục ĐMST; Cục Thông tin, Thống kê; Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường chất lượng quốc gia và đại diện từ một số doanh nghiệp.

Quang cảnh Chương trình tập huấn

Mục tiêu của chương trình tập huấn là nâng cao nhận thức và định hướng phát triển ĐMST; thúc đẩy tư duy tích hợp giữa phát triển KHCN, ĐMST với các mục tiêu xã hội, môi trường và bao trùm. Đồng thời, chương trình cũng tập trung xây dựng kỹ năng thiết kế các chính sách và công cụ hỗ trợ đổi mới bền vững, cũng như nâng cao nhận thức về đánh giá tác động chính sách (RIA) và đánh giá tác động của quy định pháp luật đối với ĐMST, thông qua việc sử dụng Bảng đánh giá tác động đến ĐMST trong việc đề xuất xây dựng chính sách mới.

Đây là hoạt động quan trọng trong khuôn khổ Chương trình Aus4Innovation, với mong muốn kết nối các chuyên gia và nhà hoạch định chính sách, cùng trao đổi kinh nghiệm về thiết kế, đánh giá và thực thi chính sách đổi mới sáng tạo hướng tới các tác động bền vững tại Việt Nam.

Phát biểu khai mạc Chương trình tập huấn, ông Nguyễn Đức Hoàng, Phó Cục trưởng Cục Thông tin, Thống kê cho biết, Dự án Khung đánh giá chính sách đổi mới sáng tạo của Việt Nam đã được khởi động vào tháng 11 năm 2023. Mục tiêu chính của dự án là trang bị cho các nhà hoạch định chính sách một hướng dẫn toàn diện và thiết thực để đánh giá và thiết kế các chính sách ĐMST. Trong thời gian vừa qua đã có nhiều sự thay đổi lớn về quan điểm chỉ đạo đối với KHCN&ĐMST, đặc biệt sau khi các Nghị quyết số 57-NQ/TW, Nghị quyết số 59-NQ/TW, Nghị quyết số 68-NQ/TW và Nghị quyết số 66-NQ/TW được Bộ Chính trị ban hành. Nhiều chính sách mang tính đột phá đã được đưa vào luật, bao gồm chấp nhận rủi ro, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, tự chủ tối đa cho các tổ chức KHCN, cấp kinh phí theo hiệu quả đầu ra, và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp.

Tuy nhiên, bên cạnh việc ban hành các chính sách mới, cần quan tâm đến việc đánh giá các chính sách để xác định các vấn đề có thể tác động, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam vẫn tiếp tục hoàn thiện thể chế và cụ thể hóa chính sách trong các văn bản dưới luật. Vì vậy, Bộ KH&CN đã phối hợp với Đại sứ quán Ôxtrâylia và Chương trình Aus4Innovation tổ chức chương trình tập huấn này. Ông Nguyễn Đức Hoàng hy vọng sau Chương trình tập huấn, các học viên sẽ nắm được kiến thức về ĐMST, thiết kế và đánh giá tác động chính sách liên quan đến KHCN&ĐMST. Ông cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đánh giá hoạt động KHCN&ĐMST trong bối cảnh ưu đãi và được tạo điều kiện tối đa, nhằm xác định kết quả, hiệu quả và tác động của KHCN&ĐMST đối với kinh tế, xã hội.

Nội dung chương trình tập huấn bao gồm ba phần chính:

1. Tổng quan về ĐMST và phát triển bền vững: Giới thiệu hệ thống ĐMST, mối liên hệ giữa ĐMST và Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs), và thách thức của Việt Nam trong việc thúc đẩy ĐMST xanh, bao trùm và có trách nhiệm.

2. Thiết kế chính sách và công cụ hỗ trợ ĐMST: Phân loại các công cụ chính sách, lồng ghép yếu tố xã hội và môi trường trong thiết kế chính sách, và mô phỏng thực tế xây dựng các chương trình tài trợ, quỹ cạnh tranh hoặc ưu đãi đầu tư xanh.

3. Đánh giá tác động chính sách đối với ĐMST: Giới thiệu phương pháp Đánh giá tác động (RIA), cách tích hợp yếu tố đổi mới vào quy trình đánh giá, thực hành sử dụng Bảng Đánh giá Tác động đến ĐMST, và phân tích tác động đến doanh nghiệp nhỏ, nhóm yếu thế và các rủi ro xã hội có thể phát sinh.

Chương trình được kỳ vọng sẽ đóng góp quan trọng vào việc nâng cao chất lượng hoạch định và thực thi chính sách ĐMST tại Việt Nam.

GS. Andrew J. Hall, chuyên gia cao cấp của CSIRO

Chuyên gia thuyết trình tại Chương trình tập huấn

P.T.T.(NASTIS), 16/7/2025