Hẹ nước (Vallisneria spiralis), còn được gọi là Vallisneria thẳng, cỏ băng, hoặc cỏ lươn, là một loại cây thủy sinh phổ biến, ưa ánh sáng tốt và chất nền giàu dinh dưỡng. Hẹ nước là đối tượng khá phổ biến trong các bể cá cảnh bởi các vai trò sau: cung cấp oxy cho bể, ổn định các thông số nước bằng cách hấp thụ amoniac và CO2 mà cá tạo ra. Một số nghiên cứu trước đây cho thấy hẹ nước có khả năng hấp thu kim loại nặng như Chromium (Cr) hoặc xử lý nước thải chứa đồng. Hẹ nước còn có khả năng xử lý trầm tích bị ô nhiễm bởi hydrocarbon thơm đa vòng (PAHs).

Nhằm cải thiện chất lượng nước trong nuôi trồng thủy sản, các nghiên cứu trước đây đã sử dụng nhóm động vật thân mềm ăn lọc như vẹm xanh, hàu... hoặc nuôi kết hợp với nhóm thực vật thuỷ sinh thượng đẳng như cây sậy và cỏ Vetiver; bồn bồn Typha orientalis; cây lát chiếu (Cyperus papyrus và Miscanthidium violaceum); cỏ mồm mỡ (Hymenachne acutigluma); bèo tai tượng. Tuy nhiên, cho đến nay chưa có nghiên cứu về sự sinh trưởng và vai trò của hẹ nước trong hệ thống nuôi thủy sản cũng như khả năng cải thiện chất lượng nước của loài này.

Nhằm đánh giá ảnh hưởng của mật độ và tỷ lệ thu hoạch đến sự phát triển và năng suất của hẹ nước, Trần Văn Kha và Ngô Thị Thu Thảo, Trường Thủy Sản, Trường Đại học Cần Thơ đã thực hiện nghiên cứu: “Ảnh hưởng của mật độ trồng và tỷ lệ thu hoạch đến các chỉ tiêu môi trường nước, sinh trưởng và năng suất của cây hẹ nước (Vallisneria spiralis)”. Kết quả thu thập được sẽ góp phần cung cấp thêm thông tin về đặc điểm sinh học của cây hẹ nước, đồng thời làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về khả năng sử dụng loại thực vật thủy sinh này trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản.

Hẹ nước trồng ở mật độ 0,50 kg/m² cho tốc độ tăng trưởng tương đối (3.210 mg/ngày) và sinh khối thu được nhiều nhất (83 g). Trong điều kiện không thu hoạch, hẹ nước cho tốc độ tăng trưởng và năng suất cao nhất. Tỷ lệ thu hoạch 35% sẽ làm giảm sinh trưởng và năng suất cây hẹ nước so với không thu hoạch hoặc thu hoạch ít hơn. Mật độ hẹ nước càng tăng (từ 0,25 đến 0,75 kg/m²) đã làm giảm hàm lượng các chất dinh dưỡng trong môi trường nước. Kết quả này góp phần đề xuất nghiên cứu sử dụng hẹ nước trong việc cải thiện chất lượng nước trong nuôi trồng thủy sản.

Số liệu tăng trưởng của hẹ nước được xử lý trên Microsoft Excel (tính trung bình, độ lệch chuẩn, vẽ đồ thị) và sau đó được phân tích bằng ANOVA một nhân tố cùng phép thử Duncan (P < 0,05) trên phần mềm SPSS 20.0 để so sánh các nghiệm thức.

P.T.T (NASTIS)