Philodendron joepi thuộc chi Philodendron, là nhóm cây được dùng để trang trí nội thất, có giá trị kinh tế cao và có đặc tính lọc không khí. P. joepii là loài cây lai tự nhiên giữa P. pedatum (Hook.) Kunth và P. bipennifolium Schott. Loài này được Joepi tìm thấy vào năm 1991 trên sông Mataroni ở miền đông Guiana thuộc Pháp.

Trong tự nhiên, P. jopei khó nhân giống bằng phương pháp truyền thống như gieo hạt vì quả của cây này rất khó trưởng thành và phát triển khỏe mạnh; khó giâm đốt thân vì rất hiếm có trong tự nhiên và cây phát triển chậm do dễ bị tác động của môi trường sống cũng như sự tấn công của côn trùng.

Để phát triển loài cây này, Trung tâm Ươm tạo doanh nghiệp nông nghiệp công nghệ cao đã tiến hành xây dựng quy trình nhân giống in vitro cây Philodendron joepi đạt hệ số nhân giống và tỷ lệ sống của cây ex vitro cao, phát triển khỏe mạnh, góp phần đáp ứng nhu cầu về giống của thị trường cây kiểng lá đối với loài cây này.

Nhóm nghiên cứu đã khảo sát ảnh hưởng của chất khử trùng đến khả năng tạo nguồn mẫu in vitro (mẫu đoạn thân mang chồi ngủ được khử trùng kép sử dụng dung dịch NaClO 1% trong 20 phút và dung dịch HgCl2 0,1% trong 5 phút); khảo sát ảnh hưởng của chất điều hòa sinh trưởng thực vật đến khả năng nảy chồi từ mẫu in vitro (MS bổ sung BA 1,0 mg/L kết hợp TDZ 0,5 mg/L, sucrose 30 g/L, agar 8 g/L); khảo sát ảnh hưởng của chất điều hòa sinh trưởng thực vật đến khả năng nhân chồi từ mẫu in vitro (MS bổ sung BA 2,0 mg/L, NAA 0,2 mg/L, sucrose 30 g/L, agar 8 g/L); khảo sát ảnh hưởng của chất điều hòa sinh trưởng thực vật đến khả năng tạo rễ in vitro (MS có bổ sung IBA 0,5 mg/L, sucrose 30 g/L, agar 8 g/L); khảo sát ảnh hưởng của giá thể và điều kiện che phủ ánh sáng đến khả sống của cây ex vitro (hỗn hợp giá thể than bùn, mụn dừa, đá perlite tỷ lệ 1:1:1 và điều kiện che sáng 75%).

Kết quả đã xây dựng được quy trình nhân giống in vitro cây P. joepi, cụ thể: đoạn thân mang chồi ngủ được khử trùng kép bằng dung dịch NaClO và dung dịch HgCl2 cho kết quả mẫu sống và không nhiễm cao (đạt 80%), tỷ lệ mẫu nhiễm thấp (đạt 20%) và không có mẫu chết sau 2 tuần nuôi cấy. Chồi ngủ được nảy trên môi trường MS có bổ sung BA kết hợp TDZ cho kết quả tỷ lệ mẫu nảy chồi đạt 100%, chồi khỏe mạnh có khả năng sinh trưởng tốt. Chồi được nhân nhanh trên môi trường MS có bổ sung BA kết hợp với NAA, cho kết quả hệ số nhân chồi cao nhất (đạt 5,13 lần) sau 8 tuần nuôi cấy. Chồi tạo rễ khỏe và sinh trưởng tốt trên môi trường MS có bổ sung IBA sau 8 tuần nuôi cấy với tỷ lệ chồi tạo rễ đạt 100%. Cây ex vitro sinh trưởng tốt trên giá thể than bùn, mụn dừa, đá perlite tỷ lệ 1:1:1 (v/v/v) và điều kiện che sáng 75% với tỷ lệ cây sống đạt 96,67%.

Sản phẩm đạt được từ quy trình là 20 bình cụm chồi Philodendron joepi, mỗi bình 1 cụm chồi, mỗi cụm chồi có 3 - 4 chồi, khỏe mạnh; 100 cây Philodendron joepi in vitro khỏe mạnh; 50 cây Philodendron joepi ex vitro khỏe mạnh.

N.P.D (tổng hợp)