Siêu vi khuẩn là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với y học hiện đại. Tại các bệnh viện trên toàn thế giới, các mầm bệnh kháng thuốc này gây ra các bệnh nhiễm trùng rất khó điều trị, đôi khi là không thể điều trị. Do đó, việc tìm ra các liệu pháp mới ngăn chặn mối đe dọa của siêu vi khuẩn là nhu cầu cấp thiết. Giờ đây, các nhà nghiên cứu tại Đại học Monash và Viện Alfred ở Ôxtrâylia đã phát triển liệu pháp thực khuẩn thể đột phá nhắm trực tiếp vào vi khuẩn kháng thuốc.

Phương pháp mới được gọi là Entelli-02, hỗn hợp gồm năm thực khuẩn thể được thiết kế đặc biệt để chống lại phức hợp Enterobacter cloacae (ECC), một nhóm vi khuẩn gây ra các bệnh nhiễm trùng bệnh viện nghiêm trọng và khó điều trị. Nghiên cứu này mở ra hướng mới cho y học cá nhân hóa trong các bệnh viện đang phải đối mặt với tình trạng kháng thuốc kháng sinh (AMR).

GS. Jeremy J. Barr tại Đại học Monash và là tác giả chính của nghiên cứu, cho biết: “Đây là lần đầu tiên chúng tôi thiết kế và phát triển một sản phẩm trị liệu bằng thực khuẩn thể sẵn sàng ứng dụng lâm sàng, được điều chỉnh phù hợp với tác nhân gây bệnh là vi khuẩn kháng thuốc (AMR) tại một bệnh viện địa phương”.

Chống lại tình trạng kháng thuốc bằng virus

Nhiễm trùng Enterobacter là mối đe dọa toàn cầu cấp bách, liên quan đến hơn 200.000 ca tử vong vào năm 2019. Các vi khuẩn này lây lan trong bệnh viện và kháng lại nhiều loại kháng sinh mạnh nhất.

Để giải quyết vấn đề này, nhóm nghiên cứu đã chuyển sang sử dụng thực khuẩn thể - loại virus tự nhiên lây nhiễm và tiêu diệt vi khuẩn. Sử dụng các mẫu vi khuẩn trong một thập kỷ, TS. Dinesh Subedi, đồng tác giả nghiên cứu đã giải thích cách thức tinh chế hỗn hợp này. Ban đầu, họ bắt đầu với ba thực khuẩn thể trong hỗn hợp, nhưng thông qua thiết kế lặp đi lặp lại, họ đã cải thiện hỗn hợp bằng cách điều chỉnh gen của các loại virus để mở rộng phạm vi vật chủ, tiếp sau là lựa chọn bổ sung hai loại thực khuẩn thể cho kết quả điều trị cải tiến. Kết quả là một sản phẩm gồm có năm thực khuẩn thể có khả năng tiêu diệt nhiều loại Enterobacter phân lập. Trong thử nghiệm tiền lâm sàng trên chuột, sản phẩm đã giảm hơn 99% lượng vi khuẩn.

Kế hoạch chăm sóc sức khỏe trong tương lai

Entelli-02 được sản xuất tại Đại học Monash như một sản phẩm đạt chuẩn điều trị, đáp ứng các tiêu chuẩn vô trùng và an toàn để sử dụng qua đường tĩnh mạch theo Chương trình Tiếp cận đặc biệt của Cục Quản lý hàng hóa trị liệu Ôxtrâylia.

GS. Barr cho biết: "Đây là kế hoạch các bệnh viện có thể ứng phó với những đợt bùng phát kháng thuốc (AMR) bằng các liệu pháp chính xác. Chúng tôi đang thu hẹp khoảng cách giữa các phương pháp điều trị kháng sinh phổ rộng và liệu pháp thực khuẩn cá nhân hóa để cung cấp giải pháp sẵn sàng sử dụng, vừa nhắm mục tiêu vừa có khả năng mở rộng".

Entelli-02 hiện đã có sẵn để sử dụng vì mục đích nhân đạo, mở ra triển vọng cho các thử nghiệm lâm sàng về thuốc. Nhóm nghiên cứu hy vọng mô hình dành riêng cho bệnh viện này có thể được điều chỉnh trên toàn cầu để chống lại các bệnh nhiễm trùng kháng thuốc theo thời gian thực.

N.P.D (NASTIS), theo Interestingengineering, 9/2025